Η συνεργασία του νού και της καρδιάς
– Γέροντα, μερικές φορές με τον νού μου καταλαβαίνω ότι πρέπει να αγαπήσω τον άλλον, αλλά δεν νιώθω μέσα μου αγάπη.
– Σιγά-σιγά από τον νού θα πάη και στην καρδιά και θα νιώσης την αγάπη.
Για να αγαπήσης τον άλλον, χρειάζεται να δουλέψη και η καρδιά· δεν αρκεί ο νούς.
Με τον νού φθάνεις στο σημείο να πής:
«Τώρα πρέπει αυτόν να τον ανεχθώ» ή «πρέπει να προσέξω να μην του πω αυτό, να μην του κάνω εκείνο» κ.λπ.
Αυτό σημαίνει ότι τον άλλον δεν τον αγαπάς.
Τον βλέπεις σαν ξένο· δεν τον βλέπεις σαν αδελφό, για να τον πονέσης και να σκιρτήση η καρδιά.
– Όταν, Γέροντα, υπάρχη απόσταση μεταξύ νού και καρδιάς, μπορεί με μια λογική τοποθέτηση που θα κάνω να ακολουθήση η καρδιά τον νού;
– Πόσο απέχει η καρδιά από τον νού; Γιατί να υπάρχη απόσταση;
– Γιατί, ενώ με τον νού τοποθετούμαι σωστά, η καρδιά δεν μπορεί να ακολουθήση, επειδή είναι κυριευμένη από τα πάθη.
– Καλή είναι η διάγνωση που κάνεις, αλλά δεν φθάνει· χρειάζεται και προσπάθεια για θεραπεία.
Όλη την πνευματική δουλειά την κάνει ο νούς με την καρδιά.
Ο νούς είναι ο πομπός και η καρδιά ο δέκτης.
Όπου γυρίση κανείς τον πομπό, σ᾿ αυτήν την συχνότητα δουλεύει και ο δέκτης.
Αν ο νούς δουλεύη κοσμικά, στέλνει κοσμικά τηλεγραφήματα στην καρδιά· αν δουλεύη πνευματικά, συγκινείται και
πονάει η καρδιά πνευματικά.
Πώς να φας λ.χ. πολύ, όταν σκεφθής ότι αλλού οι άνθρωποι πεθαίνουν από την πείνα ή ότι
οι Βεδουΐνοι τρώνε την κοπριά από τις καμήλες (1) ;
– Πρόσεξα, Γέροντα, ότι εγώ δεν αγαπώ με την καρδιά, αλλά με το μυαλό. Πώς θα δουλέψη η καρδιά;
– Δεν ξέρεις; Τώρα οι γιατροί, για να δουλέψη η καρδιά, τρυπούν το στήθος και βάζουν μέσα ...μπαταρία.
Κι εμείς πρέπει να δουλεύουμε το μυαλό μας, για να τρυπήση την καρδιά, να πάρη μπρός και να αρχίση να δουλεύη.
– Πώς θα γίνη αυτό, Γέροντα;
– Αυτό κατ᾿ εμέ γίνεται με τρεις τρόπους:
Ή νιώθει κανείς πολλή ευγνωμοσύνη για τις ευεργεσίες του Θεού, οπότε λειώνει και δοξολογεί τον Θεό,
ή νιώθει το βάρος των αμαρτιών του και ζητά με πόνο από τον Θεό συγχώρηση,
ή έρχεται στην θέση του άλλου που έχει κάποια δυσκολία και τον πονάει φυσιολογικά.
– Γέροντα, εγώ φέρομαι αυθόρμητα, όπως νιώθω· αυτό είναι καλό;
– Κοίταξε, όταν υπάρχη στην καρδιά η καθαρή, η ολοκληρωμένη αγάπη προς τον Θεό, τότε κάθε αυθόρμητη
εκδήλωση της καρδιάς είναι καθαρή.
Όταν όμως δεν υπάρχη στην καρδιά η καθαρή αγάπη, τότε χρειάζεται φρένο στον αυθορμητισμό, γιατί αυτή
η αυθόρμητη εκδήλωση είναι γεμάτη από κοσμικές τοξίνες.
– Τί θα με βοηθήση, Γέροντα, να περιορίσω τον αυθορμητισμό μου;
– Εσύ δεν οδηγούσες αυτοκίνητο; φρένο δεν είχε;
Για πές μου λοιπόν τώρα που είσαι... έξω φρενών, τί πρέπει να κάνης;
– Πρέπει να βάλω φρένο στην καρδιά.
– Ναι, πρέπει ο νους να φρενάρη την καρδιά, γιατί, όταν προπορεύεται η καρδιά, χαραμίζεται.
Σ᾿ εσένα ο Θεός έδωσε και πολύ μυαλό και πολλή καρδιά, αλλά δεν χρησιμοποιείς το μυαλό σου για φρένο
στην καρδιά σου και την χαραμίζεις.
Να σκέφτεσαι πριν από την κάθε σου ενέργεια, για να δουλεύης την καρδιά που σου έδωσε ο Θεός σωστά,
απλά και φιλότιμα.
«ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΠΑΪΣΙΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ ΛΟΓΟΙ Ε΄
ΠΑΘΗ ΚΑΙ ΑΡΕΤΕΣ»
ΙΕΡΟΝ ΗΣΥΧΑΣΤΗΡΙΟΝ
«ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Ο ΘΕΟΛΟΓΟΣ»
ΣΟΥΡΩΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
2007
(1) Ο Γέροντας αναφέρεται στην δεκαετία του 1960.
